Vertrouwen is broos

Laat het ons es over de omstandigheden van de regeringsonderhandelingen hebben. Welke partijen zijn betrokken in dit verhaal?

• De politieke partijbureaus;
• De regeringsonderhandelaars (thematische delegaties en hoofdonderhandelaars);
• De media;
• De publieke opinie;
• De politieke achterban, partijkaders en -leden;

In de maanden die 169 dagen tot vandaag vullen vormen zij de politieke agenda en moeten node evenwichtsoefeningen gemaakt worden tussen de verschillende stakeholders. Het is aan de partijen om de juiste strategie uit te stippelen om iedereen voldoende ruimte en informatie te geven om de motor gaande te houden. Zeker in zo'n lange periode van onderhandelingen kan de druk wel es van plaats veranderen. Nu zijn we precies op zo'n moment. De politieke achterban begint zich te roeren op het moment dat de politieke toponderhandelaars naar een akkoord smelten. We zagen het dit weekend al. Bij CD&V stijgt de temperatuur en nu ook bij NVA. Het voorlopige regeerakkoord biedt onvoldoende zicht op een rug voor de uitvoering van de communautaire partijprogramma's die nadrukkelijk bij CD&V-NVA naar voor gebracht werden in de campagne nu zes maanden terug al.

Op een moment dat een compromis moet geforceerd en moest gezocht worden, haalde Reynders een ongenadig woord boven. Hij had het over het vertrouwen dat moest uitgesproken worden binnen de politieke partijbureaus inzake het mogelijke bestaan van oranjeblauw. Dit was nu perfect een staaltje druk verleggen. De Waalse partijen hadden het gevoel dat er wel een overlevingskans in die flauwe communautaire agenda zat en wilden versnellen. Plots was ook Milquet aan boord. De Vlaamse partijen werden in snelheid genomen. Voor de VLD maakt het niet uit. Bij elke mogelijke constructie zijn zij winnende partij.

Voor CD&V-NVA ligt het anders natuurlijk. Het verzengende woord vertrouwen verhitte de gemoederen van de partijkaders. Plots worden aan de Vlaams communautaire kant vraagtekens geplaatst bij alle openingen richting een meer confederale staat. Het vertrouwen in een goede afloop voor een startende regering is geschaad.

Vertrouwen vraag je niet, vertrouwen schenk je aan iemand. Door deze démarche van Reynders, hoe onbenullig lijkend ook door enkel het woord vetrouwen in de mond te nemen, is de knuppel in het hoenderhok gegooid. Het is ook een strategie. Dat moeten we hem nageven. Het vertrouwen in het tot nu geschreven woord, het vertrouwen in de opgebouwde vriendschappen tussen de onderhandelaars, het vertrouwen van de partijkaders in de onderhandelaars en het vertrouwen in een verzilvering van een verkiezingsoverwinning wordt in vraag gesteld. Dit is een topmoment om de broosheid van de macht als politoloog te aanschouwen als observator.